9 rzeczy, które powinnaś wiedzieć o KTG w ciąży

Kobieta spodziewająca się dziecka poddawana jest szeregu badaniom, m.in. po to, aby kontrolować prawidłowość rozwoju płodu. Obok badania USG, istotną rolę odgrywa kardiotokografia (KTG). Na czym polega? W jakim celu się ją wykonuje? Poznaj odpowiedzi na najważniejsze pytania.

Badanie KTG jest jednym z najważniejszych narzędzi diagnostycznych, dzięki któremu możliwe jest monitorowanie przebiegu ciąży. Pozwala rejestrować czynność serca płodu oraz skurcze macicy, dając wiele cennych informacji dotyczących zbliżającego się porodu.

  1. Kardiotokografia jest badaniem nieinwazyjnym i bezbolesnym

KTG jest badaniem bezinwazyjnym, dzięki któremu możliwe jest rejestrowanie pracy serca płodu oraz czynności skurczowej macicy.

Polega na umieszczeniu na brzuchu kobiety dwóch pasów z czujnikami: jeden monitoruje bicie serca dziecka, a drugi – rejestruje skurcze.

  1. Badanie wykonuje się pod koniec ciąży

Pierwszą kardiotokografię przeprowadza się w końcówce ciąży – w okolicach przewidywanego terminu porodu oraz w trakcie samego porodu. Jeżeli jednak istnieją wskazania, można je wykonać dużo wcześniej, np. po 25 tygodniu ciąży.

  1. Czas trwania badania

Standardowo kardiotokografia trwa około 30 minut. Czas ten może ulec wydłużeniu, jeśli pojawiają się niepokojące sygnały lub istnieją ku temu podstawy – wówczas badanie może trwać nawet 60 minut.

  1. Jakie powinny być prawidłowe wyniki KTG?

KTG rejestruje „średnią” częstotliwość bicia serca dziecka – bez akceleracji i deceleracji. Otrzymany wynik powinien mieścić się w granicach od 110 do 150 uderzeń na minutę.

  • Wynik poniżej normy (o co najmniej 10 uderzeń) świadczy o bradykardii.
  • Wynik powyżej normy może wskazywać na tachykardię.

Przyczyną obu zaburzeń może być niedotlenienie, kłopoty z krążeniem krwi czy choroby przewlekle występujące u mamy.

Warto przy tym mieć świadomość, że badanie KTG pozwala na obserwację zmienności liczby uderzeń serca na minutę. U zdrowego dziecka zauważalne są niewielkie przyspieszenia akcji serca (tzw. akceleracje) – powinny pojawić się co najmniej 2 razy w ciągu 10 minut. Natomiast okresowe zwolnienia akcji serca (tzw. deceleracje) nie powinny w ogóle występować.

  1. Na czym polega test stresowy?

Standardowe badanie KTG to test niestresowy. Jeżeli uzyskane wyniki nie są prawidłowe, wówczas lekarz może zlecić tzw. test stresowy. Jego przebieg jest podobny do testu niestresowego – różnica polega jedynie na podanie kobiecie oksytocyny przed rozpoczęciem pomiarów.

Test stresowy wykonywany jest w przypadku braku akceleracji bicia serca płodu, które zwyczajowo powinny pojawiać się raz na jakiś czas.

  1. Nieprawidłowe KTG nie zawsze niepokojące?

Czasami zdarza się tak, że badanie KTG daje nieprawidłowy wynik. Dla każdej przyszłej mamy jest to powód do zmartwień, ale jak się okazuje – nie zawsze słusznych.

Niekiedy za nieprawidłowy odczyt odpowiada nieodpowiednia pozycja przyjęta przez kobietę. Może się to zdarzyć m.in. przy leżeniu na wznak – dochodzi wówczas do uciskania żyły głównej lub pępowiny płodu. Dlatego lekarze zalecają, aby KTG było wykonywane w pozycji na lewym boku.

  1. Czy kardiotokografia rejestruje skurcze porodowe?

Tak. Zapis badania składa się z dwóch wykresów: wyższy informuje o akcji serca płodu, zaś niższy – o czynności skurczowej macicy. Można z niego odczytać występowanie skurczów porodowych – jeśli są częste i mocne, wówczas wykres będzie prezentował duże wahania.

  1. Jak często należy wykonywać to badanie?

Zwyczajowo pierwsze badanie wykonuje się w okolicach 38 tygodnia ciąży. Im bliżej daty porodu, tym częstotliwość KTG zwiększa się – w końcówce lekarz może zlecać to badanie nawet co 2-3 dni aż do momentu porodu.

Kardiotokografia może być wykonywana wcześniej i częściej, jeśli ciężarna nie czuje ruchów płodu lub są one słabsze niż do tej pory. Regularne poddawanie się badaniu dotyczy również kobiet, które doznały urazu brzucha, miały krwawienie z pochwy, zdiagnozowano u nich cukrzycę ciążową czy borykają się z nadciśnieniem tętniczym.

  1. Kardiotokografia jest płatna?

Kardiotokografia, podobnie jak inne badania w okresie ciąży, są finansowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Jeżeli więc kobieta objęta jest nieodpłatną opieką medyczną, KTG jest bezpłatne.