Dlaczego warto zachęcać dziewczynki do przedmiotów ścisłych?

fot.123rf

Na początku swojej szkolnej drogi dzieci, niezależnie od płci, są zafascynowane magią nauki. Potem zainteresowanie dziewcząt przedmiotami ścisłymi mocno słabnie. Obszary związane z technologią, nauką i inżynierią nadal stanowią domenę mężczyzn. Skąd bierze się ta nierównowaga płciowa w edukacji STEM? Jak w pełni wykorzystywać potencjał kobiet w obszarze nowych technologii i kierunków inżynierskich?
Badanie Microsoft dotyczące przyczyn powstawania zaburzenia równowagi płci w zawodach z grupy STEM (nauka, technika, inżynieria i matematyka), przeprowadzone wśród 11 500 dziewcząt z 12 krajów europejskich, w tym Polski, nie pozostawia złudzeń. Wiadomo było już od dawna, że dziewczynki w pewnym momencie tracą zainteresowanie naukami ścisłymi. Natomiast te badania pokazały przedział wiekowy, w którym dziewczęta zaczynają się interesować przedmiotami STEM oraz w którym wycofują się z tych przedmiotów i dlaczego. I te dane są dość niepokojące.

reklama

Jak wynika z badania, okres największego zainteresowania dziewcząt naukami ścisłymi przypada na 11-12 rok życia. Wtedy właśnie większość dziewczynek zaczyna interesować się nauką, techniką, inżynierią i matematyką. Niestety, ten boom nie trwa długo, bo już po około 4 latach zainteresowanie to gwałtownie słabnie. A szanse na jego ponowny wzrost są niewielkie.

Badania ujawniają również, że zaledwie 42 proc. dziewcząt w Polsce wiąże swoją przyszłość z naukami ścisłymi. Statystyki wskazują, że tylko 20 proc. młodych Polek wierzy, że jest w stanie dorównać w przedmiotach ścisłych swoim kolegom. To pokazuje, jak wciąż żywe są stereotypy dotyczące możliwości i predyspozycji kobiet w obszarze STEM. Potwierdzenie takiego stanu rzeczy można znaleźć również w innych danych, na przykład z Programu Międzynarodowej Oceny Umiejętności Uczniów (PISA), które pokazują, że chłopcy zdecydowanie częściej niż dziewczęta widzą się w zawodach informatyków, naukowców czy inżynierów.

To wszystko oznacza, że rodzice, nauczyciele, pedagodzy, edukatorzy i wszyscy, którym zależy na podtrzymaniu zainteresowania dziewcząt przedmiotami ścisłymi i późniejszą ścieżką kariery w tej dziedzinie, mają na to 4 lata (zanim to zainteresowanie spadnie). Tutaj właśnie otwierają się możliwości dla rodziców i nauczycieli do podjęcia działań, by zmienić tę tendencję. Niestety, jedynie 34 proc. badanych dziewcząt twierdzi, że nauczyciele zachęcają je do nauki przedmiotów ścisłych, a 40 proc. ma wsparcie w tym zakresie ze strony rodziców.

Postępująca cyfrowa rewolucja sprawia, że zapotrzebowanie na wysoko wykwalifikowanych pracowników w dziedzinach technicznych stale rośnie. Jeśli nie chcemy, żeby zabrakło kiedyś naukowców i inżynierów, pobudzanie zainteresowania dziewcząt przedmiotami ścisłymi i wspieranie ich kariery w tym kierunku powinno stać się priorytetem, który może mieć zbawienny wpływ na gospodarkę.

Kobiety mają ogromny potencjał, dotąd niewykorzystany, który, jak twierdzi dr Bianka Siwińska, prezeska Fundacji Edukacyjnej Perspektywy, „może nadać rozwojowi branży technologicznej impet i nową jakość”. Dodaje też, że kobiety mają unikalną perspektywę, która tworzy szansę na nowy sposób rozwiązywania problemów współczesności. Tymczasem kobiety są niewystarczająco reprezentowane w sektorach i zawodach związanych z naukami ścisłymi, technologią, inżynierią i matematyką. Obecnie stanowią bowiem tylko ok. 25 proc. naukowców i inżynierów, ok. 5 proc. menedżerów i tylko 10 proc. naukowców. I mimo że jest to więcej niż jeszcze kilka lat temu, to nadal liczba kobiet jest dramatycznie mała.

Co prawda widać coraz więcej akcji mających na celu zwiększanie zainteresowania uczniów liceów naukami ścisłymi, jak chociażby kampanie informacyjno-edukacyjne Komisji Europejskiej (np. „Nauki ścisłe są dla dziewczyn!”) czy najbardziej znana akcja „Dziewczyny na politechniki!”, które za cel stawiają sobie przełamywanie stereotypów w myśleniu i zachęcanie dziewcząt do podejmowania studiów technicznych i na kierunkach ścisłych. Widać też już pierwsze efekty tych działań.