No proszę, kłam

Corbis

Język wymyślono po to, by ludzie mogli ukrywać swoje myśli – powiedział Charles Maurice de Talleyrand. Ale od czego zmysły? Przed czujnym okiem i uchem nie umknie żaden fałsz.
W filmie „Kłamca, kłamca” Fletcher Reede – nowojorski prawnik grany przez Jima Carreya – notorycznie mija się z prawdą. Dzięki odrobinie magii i życzeniu urodzinowemu swojego synka nagle zaczyna mówić wyłącznie prawdę i ma z tego powodu same kłopoty. Rujnuje swoją karierę, odwracają się od niego znajomi. Czy podobnie wyglądałyby perypetie przeciętnych ludzi, postawionych w takiej sytuacji?

reklama

– Tak. Bo w naszej kulturze kłamstwo to coś normalnego. Zdrowy człowiek codziennie fałszuje rzeczywistość – twierdzi Krzysztof Kruczkowski, trener neurolingwistyki. – Jak wiele w tym racji, wskazuje fakt, że jedynymi ludźmi, którzy zawsze mówią prawdę, są… osoby cierpiące na autyzm.

Więcej niż tlenu w powietrzu

– Głównym powodem mówienia nieprawdy jest chęć podniesienia swojej oceny w oczach innych – twierdzi Kruczkowski. – Na drugim miejscu są kwestie biznesowe, a na trzecim względy osobiste.

Jak często kłamiemy? Młodzież szkolna przekazuje swoim matkom nieprawdę aż w 46 proc. konwersacji, natomiast ludzie całkowicie sobie obcy aż w 77 proc. Profesor Bella DePaulo twierdzi, że znajomych okłamujemy w co drugiej rozmowie, a partnerów – w co trzeciej, a bliskim przyjaciołom „mydlimy oczy” jedynie w 28 proc. konwersacji.

To, jak często kłamiemy, zależy także od sposobu przekazywania informacji. Najbezpieczniejsze są e-maile, bo zawsze można do nich wrócić. Mijanie się z prawdą zdarza się ludziom dwa razy częściej w rozmowach bezpośrednich i prawie trzy razy częściej – w telefonicznych. Profesor DePaulo tłumaczy to tym, że ludzie spontanicznie tworzą kłamstwa wtedy, kiedy nie mają czasu na znalezienie dobrej odpowiedzi. A jaka grupa zawodowa najczęściej kłamie? – Zdecydowanie prawnicy – odpowiada Kruczkowski, nota bene sam absolwent prawa.

Szukanie sprzeczności

Artykuł pochodzi z archiwum magazynu SENS

ZOBACZ AKTUALNE WYDANIE »