Jak rozumieć płacz niemowlęcia?

Kiedy niemowlę płacze
123rf.com

Zdrowy, „statystyczny” noworodek płacze przeciętnie około dwóch godzin na dobę. Dlaczego? Co chce ci powiedzieć?
Płacz jest ważną umiejętnością nowo narodzonego dziecka. Jest jednym z sześciu stanów świadomości, w których funkcjonuje dziecko. Pozostałe to: sen głęboki, sen płytki, marudzenie – czyli etap zawieszenia między snem a czuwaniem, aktywne czuwanie, skupione czuwanie. Płacz spełnia ważną funkcję komunikacyjną – sygnalizuje, że dziecko odczuwa dyskomfort: jest głodne, zmęczone – doświadczyło zbyt dużo bodźców lub wręcz przeciwnie: jest znudzone. Małe dziecko doświadcza tylko dwóch dominujących stanów emocjonalnych: absolutnie dobrego oraz absolutnie złego – wyrażającego się właśnie płaczem. Nie zna jeszcze stanów przejściowych. Gdy jest głodne, przestraszone, przeciążone, odczuwa to całym sobą.

Zachowanie dziecka jest jego komunikatem. Płacząc, oczekuje reakcji otoczenia: tego, że przyczyna jego dyskomfortu będzie usunięta. Dziecko szybko uczy się, że jego potrzeby są zaspokojone przez troskliwego dorosłego, dzięki czemu buduje podwaliny zaufania do siebie, jak i do bliskich. Podobnie zresztą rodzice szybko uczą się, że ich interwencje przynoszą dziecku oczekiwaną ulgę i ukojenie. Zarówno jednak dziecko, jak i rodzice odczuwają również dużą frustrację, niepokój, gdy ich starania nie przynoszą oczekiwanego efektu.

Typy płaczu, krzyk, marudzenie to sposoby niemowlęcia, by zakomunikować rodzicom o trudnym do zniesienia stanie, zmęczeniu, głodzie lub nudzie. Rodzice potrzebują czasu, przeciętnie okresu kilku tygodni, by nauczyć się rozpoznawać i reagować na rodzaje płaczu swojego dziecka. Poniżej zaprezentowano krótkie charakterystyki płaczu noworodków i niemowląt i próbę ich rozumienia. Warto podkreślić jednak, że każde z noworodków i niemowląt jest inne: nie ma uniwersalnych dźwięków, które jednoznacznie świadczą o konkretnej przyczynie płaczu. Obserwacja dziecka i jego reakcji na działanie matki i ojca jest najlepszym sposobem, żeby poznać jego potrzeby.