1. Zwierciadlo.pl
  2. >
  3. Kultura
  4. >
  5. (A jeśli nie) Będziesz legendą człowieku

(A jeśli nie) Będziesz legendą człowieku

Kino Świat
Zobacz galerię 8 Zdjęć
Dokument Marcina Koszałki „Będziesz legendą człowieku” przedstawia kulisy przygotowań i rozgrywki polskiej reprezentacji podczas Euro 2012.

Same mistrzostwa Europy w piłce nożnej, które z entuzjazmem i nadzieją sukcesu śledzili Polacy w zeszłym roku, są dla Koszałki okazją do penetrowania tematów konsekwentnie podejmowanych w jego wcześniejszych filmach – zmagania się z ograniczeniami ciała, relacjami z najbliższymi, które kształtują wybory i samoocenę. Na polską piłkę nożną w „Będziesz legendą człowieku” można spojrzeć jako na ready-made, do czego zachęcał reżyser w wywiadzie przeprowadzonym przez Mariusza Wiatraka w czerwcu 2012 roku. Marcin Koszałka pytał wtedy: „(…)Andy Warhol zrobił butelkę Absoluta, Franck Gerry projektował dla Wyborowej, dlaczego rzeczy komercyjne, a zwłaszcza piłka nożna, która jest widowiskiem na miarę igrzysk, nie miałaby być świetnym tematem do uprawiania sztuki?” ( ). Naddany sens tym wydarzeniom rodzi się w spotkaniu reżysera interesujących go aspektów życia człowieka z indywidualnymi perspektywami bohaterów filmu, będących w centrum medialnego zainteresowania Euro 2012.

Marcin Koszałka przedstawia rzeczywistość, która zazwyczaj zostaje zasłonięta przed widzami sportowych spektakli, zarówno w płaszczyźnie wydarzeń, jak i emocjonalnych doświadczeń aktorów stadionu-teatru. Szczególnie blisko przygląda się Damienowi Perquisowi, który aklimatyzował się w polskiej reprezentacji, oraz Marcinowi Wasilewskiemu. Bohaterów reprezentacji spotykamy w hotelu, podczas treningów, przygotowań do rozgrywek. W „Będziesz legendą człowieku” zobrazowana została ogromna presja, jakiej zostali poddani i ich indywidualne zmagania w walce o wygraną – zorientowanie na zwycięstwo, które byłoby spełnieniem marzeń kibiców. Marcin Koszałka, doceniony operator, dwukrotny zdobywca Złotych Lwów za zdjęcia na Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni (za filmy „Pręgi” i „Rewers”) oraz Brązowej Żaby na Camerimage (za film „Rewers”), w paru scenach rejestrowanych na boisku skierowuje ostrość obrazu na zawodników, piłkę i bramkę. To, co dzieje się w oddali – piłkarze nieuczestniczący w danej akcji, kibice dopingujący na trybunach – są spowici mgłą, nie tak wyraźni. Ten zabieg oddaje jednostkową perspektywę wydarzeń na boisku, ogromne napięcie emocjonalne, pragnienie wykonania odpowiedniego ruchu, który tu i teraz może przybliżyć do wygranej, albo od niej oddalić.

Reżyser przedstawia pełną świadomości zawodu kibiców reakcję polskiej reprezentacji na przegrany mecz z Czechami, który zaważył na wyeliminowaniu polskiej drużyny z turnieju. Mecz na boisku jest tylko zwieńczeniem walki dnia codziennego z ograniczeniami – to ta interesuje Koszałkę, który gros uwagi poświęca w filmie Perquisowi, próbującemu znaleźć swoje miejsce w polskiej drużynie, zmagając się jednocześnie z kontuzją ręki. Podobną perspektywę przyjął reżyser w dokumencie „Deklaracja nieśmiertelności” (2010) o Piotrze „Szalonym” Korczaku, jednym z najlepszych polskich alpinistów i pionierze ekstremalnej wspinaczki skałkowej. Korczakowi reżyser zadawał pytania o doświadczenie starzejącego się ciała i śmierci wobec marzeń o pokonywaniu kolejnych barier na drodze sportowej kariery. Marcin Koszałka w „Będziesz legendą człowieku” przedstawia obraz sportu w jego indywidualnym, ludzkim wymiarze, który można uogólnić do zmagań człowieka wrzuconego w istnienie.

Wreszcie w nowym dokumencie reżysera filmowego debiutu „Takiego pięknego syna urodziłam” (1999) i kolejnych obrazów będących kontynuacją penetrowania prywatnych relacji rodzinnych – „Jakoś to będzie” (2004) i „Ucieknijmy od niej” (2010), poznajemy Perquisa w perspektywie relacji z najbliższymi – żoną, dziećmi, rodzicami. Rodzina to nie tylko społeczność, która daje bohaterowi wsparcie, ale ludzie, w relacji z którymi kształtują się marzenia o zwycięstwie i wobec których przeżywa ewentualną porażkę. W filmie „Będziesz legendą człowieku” bohaterowie wypowiadają wprost do kamery przemyślenia związane z ich doświadczeniem życia, rozumieniem miejsca, w którym się znaleźli, motywacji, które mają swoje źródło jeszcze w dzieciństwie. Wypowiedzi Perquisa, jego ojca, Wasilewskiego - zarejestrowane w wyizolowanej wizualnie przestrzeni - umożliwiają spotkanie z nimi, poznanie ich wyjątkowych perspektyw i nurtujących ich pytań. Siła opowieści Koszałki tkwi w uchwyceniu ich zmagań z życiem i sportu, który można uogólnić do jego doświadczenia.

ZAMÓW

WYDANIE DRUKOWANE E-WYDANIE
  • Polecane
  • Popularne
  • Najnowsze