Jak zbudować dom i nie zbankrutować? Jak wybrać działkę, projekt i materiały?

By sen o własnym domu nie zamienił się w koszmar, potrzebny jest precyzyjny plan. (Fot. Materiały partnera)

Budowa domu to nie lada wyzwanie – wymaga dużego nakładu pracy, niemałych środków finansowych oraz dokładnego zaplanowania kolejnych etapów realizacji inwestycji. Na co zwrócić uwagę przy wyborze działki, projektu i materiałów, by budowa wymarzonego domu nie przekroczyła zaplanowanego budżetu? Na czym można oszczędzić?

Zacznij od wyboru działki!

Pierwszym krokiem do realizacji marzenia by wybudować dom jest wybór działki. Łatwiej bowiem dopasować projekt domu do konkretnego terenu niż odwrotnie. Tym bardziej, że internetowe bazy z projektami mają szeroką ofertę. Z łatwością znajdziemy projekt dopasowany do działki i naszych potrzeb. Jeśli zależy nam na racjonalnych kosztach realizacji inwestycji, warto przejrzeć kolekcję projektów tanich w budowie. Wiele z nich można wybudować nawet za 200-300 tysięcy złotych za stan deweloperski.

Większość osób zwraca uwagę wyłącznie na lokalizację i cenę działki, a to spory błąd! Pułapką może być zaskakująco niska cena, która zazwyczaj oznacza, że grunt ma ukryte wady. Przy budowie domu możemy więc ponieść znacznie wyższe koszty. Aby tego uniknąć, zwróćmy uwagę, czy do działki prowadzi dobra, utwardzona droga oraz czy posiada dostęp do mediów. Nie mniej ważną kwestią jest wielkość, kształt terenu, kierunki spadków, sąsiedztwo i poziom wód gruntowych. Przykładowo niekorzystne warunki gruntowe mogą podnieść koszt wykonania fundamentów nawet o kilka tysięcy złotych. Dużym obciążeniem finansowym będzie również budowa drogi dojazdowej oraz przyłączy gazu, prądu i wody.
Ostatnią istotną rzeczą, w pierwszym etapie realizacji, jest sprawdzenie Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego lub – w przypadku jego braku – Warunków Zabudowy. Dokumenty te określają, jaki budynek będzie mógł powstać na wybranym przez nas terenie. Wytyczne mogą dotyczyć wielkości domu, usytuowania na działce, kąta nachylenia dachu i innych szczegółów odnośnie jego wyglądu.

Zakup projektu domu – jak można oszczędzić?

Przy zakupie projektu domu również możemy sporo zaoszczędzić. Najkorzystniejszym finansowo rozwiązaniem będzie wybór gotowego projektu domu, którego średni koszt wynosi 2-4 tys. zł. Jeśli zaczniemy rozglądać się za projektem ze znacznym wyprzedzeniem, zminimalizujemy ryzyko podjęcia pochopnej decyzji i wyboru domu, który nie do końca spełnia nasze oczekiwania. Warto przy tym regularnie sprawdzać oferty w internetowych bazach, ponieważ istnieje duża szansa, że trafimy na promocję i upolujemy projekt w atrakcyjnej cenie.
Znacznie droższą alternatywą jest projekt indywidualny, który może kosztować nawet 10-15 tysięcy złotych. Polecany jest osobom, które mają bardziej nietuzinkowe oczekiwania co do układu funkcjonalnego i formy domu lub posiadają działkę o nietypowym kształcie.

Co najbardziej wpływa na koszty budowy?

  • Budowa piwnicy – szacuje się, że może podnieść całkowity koszt inwestycji nawet o 20-30%. Pomieszczenia gospodarcze, takie jak kotłownia, pralnia czy warsztat bez problemu można zaplanować na parterze i nie wpłynie to na komfort użytkowania domu.
  • Wybór charakteru budynku – jego wielkości i stylu architektonicznego. Znacznie tańsze w budowie będą stosunkowo niewielkie domy o prostej bryle, czyli bez balkonów, wykuszy i innych urozmaiceń.
  • Kształt dachu – najkorzystniejszym rozwiązaniem będzie prosty dach dwuspadowy, ponieważ wymaga mniejszej ilości materiałów i krótszego czasu pracy fachowca.
  • Garaż – wbudowany w bryłę będzie tańszy niż wolno stojący. Inną, znacznie bardziej opłacalną opcją jest wiata garażowa.

System gospodarczy czy zlecony?
W systemie gospodarczym nie angażujemy generalnego wykonawcy, lecz sami zatrudniamy ekipy fachowców i czuwamy nad przebiegiem robót budowlanych. Pozwala to oszczędzić nawet 20 % całkowitych kosztów budowy. Znacznie wygodniejszym, ale i droższym rozwiązaniem jest zlecenie całości prac jednej firmie.

Nie zapomnij o umowie z wykonawcą!

Dobrze sporządzona umowa jest istotnym elementem współpracy z ekipą budowlaną. Pomoże nam uniknąć nieporozumień podczas budowy. Jeśli wykonawca próbuje nas przekonać, że wystarczy umowa ustna i nie trzeba nic spisywać, jest to sygnał, że mogą wystąpić problemy i lepiej poszukać kogoś innego.
W umowie należy ustalić:

  • zakres powierzonych prac;
  • kto zajmuje się dostarczaniem materiału (najlepiej to zadanie przydzielić firmie);
  • termin rozpoczęcia i zakończenia budowy;
  • wysokość wynagrodzenia i terminy płatności.
Precyzyjny plan prac i kosztorys pomagają kontrolować wydatki i przebieg prac budowlanych na poszczególnych etapach. (Fot. Materiały partnera)

Jak wydawać pieniądze „z głową”? Kontroluj koszty budowy z kosztorysem inwestorskim!

Kosztorys inwestorski to dokument, który jest niezbędny podczas ubiegania się o kredyt (na jego podstawie bank określa wysokość poszczególnych transz). Ale to nie jedyna jego funkcja! Z prawidłowo sporządzonym kosztorysem nie powinniśmy się rozstawać. Pozwoli nam poznać realne koszty budowy naszego domu. Pomoże nam również w kontrolowaniu wydatków i przebiegu prac budowlanych na poszczególnych etapach. Dzięki temu budowa wymarzonego domu nie doprowadzi nas do bankructwa.

Czy warto oszczędzać na materiałach?

Tańsze materiały budowlane najczęściej są kiepskiej jakości, więc szybciej się zużyją lub zniszczą. Aby uniknąć kosztownych napraw i remontów, należy kupować produkty wyłącznie znanych i sprawdzonych producentów. Przed zakupem warto jednak porównać oferty w kilku hurtowniach oraz sklepach internetowych, ponieważ ceny mogą znacząco się między sobą różnić. Zdecydowanie najwięcej możemy zaoszczędzić na materiałach wykończeniowych: kafelkach, panelach, armaturze łazienkowej, drzwiach wewnętrznych. Nowocześnie i stylowo urządzone wnętrza wcale nie muszą dużo kosztować.