Dojrzałość szkolna – gotowość dziecka do nauki

Pisać, czytać, liczyć to nie wszystko, aby czuć się dobrze w szkole i radzić sobie jako uczeń. Dziecko przekraczające próg szkolny powinno posiadać zespół umiejętności określanych jako dojrzałość szkolna. Jakie są jej wyznaczniki?
Dojrzałość szkolna to gotowość dziecka do rozpoczęcia systematycznej nauki, wejścia w nowe obowiązki i środowisko. Pod tym pojęciem kryje się dojrzałość fizyczna, umysłowa, społeczna i emocjonalna.

reklama

Dojrzałość fizyczna to ogólna sprawność organizmu i zdrowie dziecka. Uczeń powinien dysponować odpowiednim zasobem sił fizycznych i odpornością. Prawidłowo rozwinięte ruchowo dziecko w wieku 7 lat potrafi:

  • przez chwilę stać na jednej nodze,
  • skakać na jednej nodze,
  • przeskakiwać przez przeszkody,
  • sprawnie i szybko biega,
  • dobra koordynacja ruchowa umożliwia mu jazdę na rowerze, na rolkach, na nartach.

Dojrzałość umysłowa przejawia się: zainteresowaniem nauką, zwłaszcza czytaniem, pisaniem, liczeniem oraz zaciekawieniem zjawiskami zachodzącymi w najbliższym otoczeniu.

Dziecko dojrzałe umysłowo potrafi:

  • skupić uwagę przez dłuższy czas na tej samej czynności,
  • z uwagą śledzić treść opowiadanej czy czytanej bajki,
  • bez problemu potrafi porozumiewać się z innymi,
  • zrozumieć przekazywane wiadomości, polecenia, instrukcje czy treści czytanej bajki, lektury,
  • doprowadzić do końca rozpoczętą pracę, bo ciekawi go wynik własnych działań.
  • narysować rysunek bogaty w treść, kolory, zawierający dużo szczegółów.

Dojrzałość społeczna. Mówimy o niej, gdy dziecko:

  • prawidłowo nawiązuje kontakty z rówieśnikami i dorosłymi,
  • potrafi współżyć w zespole, przestrzegać reguł życia w zbiorowości, przestrzegać zawartych umów, charakteryzuje się zdyscyplinowaniem, obowiązkowością,
  • jest samodzielne, ale dotyczy to nie tylko czynności samoobsługowych jak ubieranie się, mycie, czesanie, ale także samodzielnego przygotowania się do lekcji, spakowania tornistra, podejmowania prawidłowych decyzji w różnych sytuacjach społecznych (na przykład przy przechodzeniu przez jezdnię).
  • Od siedmiolatka wymaga się zrozumienia prostych sytuacji społecznych i rozeznania, co jest dobre, a co złe.

Dojrzałość emocjonalna to:

  • zdolność do przeżywania bogatego i zróżnicowanego świata uczuć,
  • odpowiednia do wieku umiejętność panowania nad swoimi emocjami i ich kontrolowania,
  • odczuwanie więzi ze swoją grupą, klasą, z nauczycielką,
  • prawidłowe reakcje na pozytywne bądź negatywne uwagi dotyczące zachowania i postępów w nauce.

Aby stwierdzić, czy dziecko osiągnęło dojrzałość szkolną należy je obserwować i sprawdzać jego umiejętności. Jeśli coś nas zaniepokoi, warto skontaktować się z poradnią psychologiczno- pedagogiczną, w której specjalista dokona diagnozy dojrzałości szkolnej.