Jak sobie pościelisz, tak się wyśpisz, a jak się wyśpisz… tyle świeczek zdmuchniesz na urodzinowym torcie. W zabieganym świecie nocny wypoczynek coraz częściej traktujemy z lekceważeniem, akceptując niedosypianie i podkrążone oczy jako normę. Tymczasem to właśnie sen okazuje się jednym z najlepszych sprzymierzeńców zdrowia i długowieczności.
Aby dożyć sędziwego wieku, nie trzeba kupować biletu w jedną stronę do którejś z tzw. Niebieskich Stref. Rzekomą długowieczność mieszkańców Sardynii, Okinawy czy Ikarii przypisuje się zwykle kilku czynnikom, z których znaczną część można wdrożyć do własnego życia niezależnie od współrzędnych geograficznych, na jakich przyszło nam żyć. Najczęściej podkreśla się znaczenie naturalnego, codziennego ruchu – takiego jak spacery, praca w ogródku czy jazda rowerem zamiast samochodem – a także zdrowej diety, ograniczającej wysoko przetworzone produkty, oraz pielęgnowania bliskich więzi międzyludzkich.
Czytaj także: Tych 7 wskazówek pomoże budować dobre relacje i trwałe więzi z innymi ludźmi
Naukowcy z Oregon Health & Science University udowodnili jednak, że jeszcze istotniejsze niż to, co ląduje na naszych talerzach, w jakim towarzystwie zasiadamy do posiłku i czy po nim znajdujemy czas na aktywność fizyczną, jest coś innego: sen. Choć jego znaczenie od dawna nie budzi wątpliwości – w ostatnich latach pojęcie „higieny snu” odmienialiśmy przecież przez wszystkie przypadki – nowe badania rzucają na nie dodatkowe światło, wskazując sen jako jeden z najmocniejszych predyktorów długości życia.
Autorzy publikacji udostępnionej na łamach czasopisma „SLEEP Advances” przeanalizowali dane dotyczące długości życia oraz szczegółowe informacje ankietowe zbierane przez amerykańską agencję epidemiologiczną, obejmujące populację całych Stanów Zjednoczonych. Wyniki tej zakrojonej na szeroką skalę analizy pokazały, że to właśnie sen wykazywał silniejszy związek z osiąganym wiekiem niż dieta, aktywność fizyczna czy izolacja społeczna. Jedynym czynnikiem o większym wpływie okazało się palenie tytoniu.
Choć od dawna wiemy, że odpowiednia ilość snu wspiera ogólny stan zdrowia, autorzy przyznają, że i tak byli zaskoczeni rezultatami. „Nie spodziewałem się, że korelacja z długością życia będzie aż tak silna” – powiedział główny autor badania, dr Andrew McHill. Ile godzin powinniśmy więc spędzać w łóżku, jeśli chcemy jak najdłużej wieść wesołe życie staruszka? Odpowiedź badacza jest jednoznaczna. „Zawsze wiedzieliśmy, że sen jest ważny, ale to badanie dobitnie to potwierdza: ludzie powinni dążyć do siedmiu–dziewięciu godzin snu, o ile tylko jest to możliwe” – podkreśla.
Tym razem badacze nie skupili się na biologicznych mechanizmach stojących za tą zależnością. Nie jest jednak tajemnicą, że sen odgrywa kluczową rolę w prawidłowym funkcjonowaniu serca, układu odpornościowego i mózgu. Eksperci podkreślają więc, że w żadnym wypadku nie powinniśmy bagatelizować snu – zarywać nocek, „odsypiać” w weekendy ani ignorować regularności pór zasypiania i wstawania. W końcu przesypiając co najmniej siedem godzin każdej nocy, zyskujesz nie tylko większą zdolność radzenia sobie ze stresem i emocjami, wyższą efektywność w pracy czy podczas nauki oraz lepsze samopoczucie na co dzień, ale możesz też wydłużyć swoje lata życia. Gra jest więc zdecydowanie warta świeczki.
Czytaj także: 7 prostych sposobów dbania o mózg zdaniem neurologów
Źródło: „Sleeping less than 7 hours could cut years off your life”, sciencedaily.com [dostęp: 15.01.2026]