Od zakulisowych intryg w redakcji „Vogue’a”, przez geniusz Margieli i brawurę McQueena, po ekologiczną katastrofę szytą na miarę fast fashion – dokumenty o modzie potrafią wciągać jak najbardziej dramatyczne seriale. Przyjemne z pożytecznym: te wybrane filmy zaspokoją twój zmysł estetyczny, ale też pozwolą zrozumieć, jak naprawdę działa branża, która codziennie kształtuje nasze wybory.
McQueen (2018)
Od krawca z londyńskiego Lewisham do enfant terrible światowych wybiegów. W tym dokumentalnym portrecie Lee McQueena kamera prowadzi nas przez najbardziej ikoniczne momenty jego kariery: pokaz „Highland Rape”, roboty malujące suknię Shalom Harlow, hologram Kate Moss. Wzruszająca, a momentami brutalna opowieść o obsesji, bólu i nieokiełznanym talencie.
Gdzie obejrzeć: CDA Premium, Player.pl
RiverBlue (2017)
Woda, która powinna być źródłem życia, zmienia się w cuchnący ściek. Ten dokument to niemalże ekologiczny thriller. Mark Angelo, międzynarodowy specjalista od rzek, przemierza świat – od Chin, przez Bangladesz, po Indie – by pokazać, jak branża odzieżowa, zwłaszcza produkcja jeansów i skór, degraduje ekosystemy. W filmie oglądamy porażające obrazy rzek zabarwionych na niebiesko, czerwono, czarno – od chemikaliów, które wypływają z fabryk. Są sceny, które zostają pod powiekami: dzieci kąpiące się w wodzie przypominającej rozpuszczalnik, pracownicy z poważnymi oparzeniami skóry, zanieczyszczenia z Azji odnalezione… w organizmach niedźwiedzi polarnych.
Gdzie obejrzeć: Vimeo
Wrześniowy Numer (2009)
Jeśli „Diabeł ubiera się u Prady” to fantazja, ten dokument to brutalna prawda. Kamera zagląda za kulisy redakcji „Vogue’a” podczas tworzenia wrześniowego numeru – tego najważniejszego w roku. Anna Wintour rządzi twardą ręką, ale prawdziwą gwiazdą okazuje się być Grace Coddington. Pojawia się też André Leon Talley, rzucający złote bon moty. Film dla wszystkich, którzy chcą zrozumieć, jak rodzi się modowa biblia.
Gdzie obejrzeć: Apple TV
Supermodelki (2023)
Naomi, Linda, Cindy, Christy. Cztery nazwiska, które zmieniły znaczenie słowa „modelka”. Archiwalne zdjęcia z pokazów Gianniego Versace przeplatają się z osobistymi wspomnieniami: o przemocy, o samotności, o odzyskiwaniu kontroli nad wizerunkiem. Ten czteroodcinkowy dokument to nie tylko nostalgiczna podróż do złotych lat 90., ale i opowieść o kobiecej sile, przyjaźni i negocjowaniu własnej tożsamości na oczach całego świata.
Gdzie obejrzeć: Apple TV+, Prime Video
Marc Jacobs & Louis Vuitton (2007)
Francuski dokument Loïca Prigenta przenosi nas do czasów, gdy Marc Jacobs, jako dyrektor kreatywny Louis Vuitton, co sezon zamieniał wybieg w teatralne widowisko. Widzimy go w momentach napięcia i rozprężenia: prowadzi przymiarki, rozmawia z Yayoi Kusamą, robi zakupy vintage, a potem… zakłada strój gołębia na Halloween. To jeden z niewielu filmów, który uchwycił projektanta w twórczym ferworze – w trakcie pracy nad kolekcją SS 2007 – a przy tym pokazuje mechanikę pracy luksusowego giganta, gdzie zespół musi zaprojektować torbę, która „będzie hitem w Azji”, a jednocześnie „nie zrazi paryskiej klienteli”.
Gdzie obejrzeć: YouTube (pełna wersja z francuskim lektorem i angielskimi napisami)
Margiela o Margieli (2019)
Bez Margieli nie byłoby The Row, brudnych sneakersów Balenciagi ani całej fali konceptualnego minimalizmu, która zdominowała estetykę lat 2010. Wpływ legendarnego projektanta jest wszędzie, ale on sam jest jak zjawa: od lat 80. nie pokazał publicznie swojej twarzy, nigdy nie udzielał wywiadów i nie stanął na końcu wybiegu. Ten film jest wyjątkiem: po raz pierwszy słyszymy jego głos, widzimy ręce i osobiste archiwum – od dziecięcych rysunków po prototypy butów Tabi.
Gdzie obejrzeć: Apple TV, Mubi
Świat mody przez dziurkę od guzika (1995)
Isaac Mizrahi krzyczy: „Chcę, żeby ta kolekcja była szalona – z tkaninami, które robią hałas, z kolorami, które bolą w oczy!” Reżyserem jest jego ówczesny partner, Douglas Keeve, a film to żywiołowy zapis pracy nad kolekcją jesień/zima 1994. Oglądamy, jak Mizrahi przeżywa blokadę twórczą, zmienia koncepcję w ostatniej chwili, kłóci się z zespołem i tańczy do Madonny. Wśród modelek są Naomi, Cindy, Linda, Kate – supermodelki u szczytu sławy, rozchichotane i boskie. „Świat mody przez dziurkę od guzika” to intymny, dowcipny i emocjonalny portret projektanta, którego styl był równie ekspresyjny co on sam.
Gdzie obejrzeć: Apple TV
High & Low – John Galliano (2023)
Jak opowiedzieć historię geniusza, który sam siebie zniszczył – i zbudował od nowa? Reżyser Kevin Macdonald z chirurgiczną precyzją portretuje wzloty i upadki Galliano – od bajkowych pokazów dla Diora po upokorzenie i terapię po antysemickim skandalu. Najmocniejsze są momenty, w których Galliano, z odwagą i wrażliwością, mówi o swoich uzależnieniach, samotności i powrocie do projektowania dla Maison Margiela. Przejmujący portret odkupienia.
Gdzie obejrzeć: Mubi, Prime Video
Moda – prawdziwe koszty (2015)
Ile naprawdę kosztuje t-shirt za 29,90? Ten dokument pokazuje prawdziwą cenę tanich ubrań: zniszczone środowisko, wyzysk pracowniczy i globalny system, który premiuje masowość kosztem godności. Uwaga: po seansie zakupy w sieciówce już nigdy nie będą takie same.
Gdzie obejrzeć: Youtube
Westwood: punkówa, ikona, aktywistka (2018)
Już w pierwszej scenie Vivienne Westwood rzuca: „Po prostu pozwól mi mówić, a potem miej to z głowy.” Reżyserka Lorna Tucker próbuje opowiedzieć o ikonie punka i aktywistce, która zrewolucjonizowała brytyjską modę, choć sama zainteresowana nie zawsze ma ochotę na tę narrację. Film pokazuje m.in. początki z Malcolmem McLarenem, buntownicze pokazy z lat 90. i zaangażowanie Westwood w kampanie ekologiczne oraz działania na rzecz WikiLeaks.
Gdzie obejrzeć: Apple TV
Diana Vreeland: cesarzowa mody (2011)
„Nie interesuje mnie rzeczywistość – interesuje mnie to, co możliwe.” To motto Diany Vreeland, redaktorki „Harper’s Bazaar” i „Vogue”, która uczyła kobiety marzyć. Film, wyreżyserowany przez jej wnuczkę Lisę Immordinę Vreeland, to kalejdoskop wspomnień, anegdot i cytatów. Mamy tu archiwalne zdjęcia z The Factory, wywiady z celebrytami i redaktorami, opowieści o odkryciu Twiggy czy lansowaniu bikini. Vreeland jawi się jako ekscentryczna, ale bezbłędnie wizjonerska.
Gdzie obejrzeć: aktualnie nie jest dostępny w streamingu, ale warto go wypatrywać
Iris (2014)
Iris Apfel nie była modelką, projektantką ani redaktorką, ale to nie przeszkodziło jej zostać ikoną stylu. Reżyser Albert Maysles pokazuje ją w jej naturalnym środowisku: przeładowanym mieszkaniu pełnym afrykańskich naszyjników, vintage sukienek i żab z porcelany. Jeśli miałaś jeszcze jakiekolwiek wątpliwości, że wiek to tylko liczba, a zabawa modą jest dla każdego – musisz to obejrzeć.
Gdzie obejrzeć: Prime Video, Apple TV