Wycofanie emocjonalne partnera rzadko pojawia się bez powodu. Zamiast traktować je wyłącznie jako oznakę ochłodzenia uczuć, warto przyjrzeć się mechanizmom, które sprawiają, że wielu mężczyzn w trudnych chwilach wybiera milczenie zamiast bliskości. Psycholog Loren Soeiro wyjaśnia, skąd bierze się ten wzorzec i jak wpływa on na relację.
Milknie, zamyka się w sobie i coraz trudniej do niego dotrzeć. Dla wielu osób taki dystans partnera jest jednym z najbardziej bolesnych sygnałów w związku. Łatwo wtedy pomyśleć, że uczucia wygasły albo że relacja zmierza ku końcowi. Tymczasem, jak wyjaśnia nowojorski psycholog kliniczny Loren Soeiro, specjalizujący się w terapii osób zmagających się z lękiem, depresją i trudnościami w relacjach, wycofanie emocjonalne nie zawsze jest oznaką braku miłości. Często ma znacznie głębsze podłoże i wynika z tego, jak wielu mężczyzn zostało nauczonych radzić sobie z trudnymi emocjami. Jak podkreśla, nie musi to oznaczać obojętności ani końca uczuć.
– „Wycofywanie się w obliczu trudnych emocji jest dla wielu mężczyzn wyuczonym sposobem radzenia sobie z cierpieniem” – wyjaśnia ekspert.
To scena, którą zna wiele par. Pytasz partnera, czy wszystko w porządku. Odpowiada krótko: „Nic”. Rozmowa szybko się urywa, atmosfera robi się chłodna, a kolejne próby nawiązania kontaktu kończą się podobnie. Z zewnątrz może to wyglądać jak obojętność lub brak zaangażowania. Według Soeiro często jest to wyuczony sposób radzenia sobie ze stresem i trudnymi emocjami.
Psycholog zwraca uwagę, że wielu mężczyzn dorastało w przekonaniu, że okazywanie smutku, lęku czy bezradności jest oznaką słabości. Zamiast mówić o swoich przeżyciach, uczono ich, by „zacisnęli zęby”, poradzili sobie sami i nie obciążali innych swoimi problemami.
„Większość mężczyzn, zwłaszcza wychowanych w bardziej tradycyjnym środowisku, ma większą trudność z wyrażaniem i nazywaniem własnych emocji niż kobiety” – pisze Soeiro.
Problem polega na tym, że emocje nie znikają tylko dlatego, że przestajemy o nich mówić. Z czasem część mężczyzn ma wręcz trudność z rozpoznawaniem i nazywaniem własnych uczuć. W psychologii zjawisko to określa się mianem aleksytymii, czyli trudności w identyfikowaniu i wyrażaniu emocji. Nie oznacza to, że ktoś nie czuje. Oznacza raczej, że nie potrafi ubrać swoich przeżyć w słowa.
Naturalną reakcją człowieka na stres jest szukanie wsparcia u bliskich. Jednak osoby o unikającym stylu przywiązania często robią dokładnie odwrotnie.
„Mężczyźni o unikającym stylu przywiązania robią jednak coś odwrotnego niż to, czego potrzebują oni sami i ich partnerki. Tłumią potrzebę bliskości, umniejszają swoje problemy i wprowadzają dystans do najważniejszych relacji” – wyjaśnia psycholog.
Paradoks polega na tym, że właśnie wtedy partner lub partnerka najbardziej potrzebują wyjaśnienia, co się dzieje. Milczenie zostaje odebrane jako odrzucenie, utrata zainteresowania albo sygnał, że relacja przestaje być ważna.
To często uruchamia mechanizm dobrze znany psychologom. Jedna osoba coraz mocniej próbuje nawiązać kontakt, zadaje pytania i szuka rozmowy. Druga odbiera to jako presję i wycofuje się jeszcze bardziej. Im bardziej jedna strona naciska, tym silniej druga ucieka. Z czasem obie zaczynają czuć się samotne i niezrozumiane.
„Wielu mężczyzn szczerze wierzy, że w ten sposób chroni partnerkę przed własnymi problemami. W rzeczywistości druga osoba najczęściej czuje się odsunięta, zignorowana albo wręcz odrzucona” – podkreśla Soeiro.
Psycholog podkreśla, że otwarte mówienie o swoich przeżyciach jest jednym z fundamentów budowania bliskości. Nie chodzi o długie, dramatyczne wyznania, ale o drobne sygnały pokazujące partnerowi, że nie jest nam łatwo. Takie niewielkie akty szczerości wzmacniają poczucie bezpieczeństwa w związku.
Długotrwałe zamykanie się w sobie może natomiast prowadzić do stopniowego oddalenia. Z czasem partner przestaje pytać, bo dochodzi do wniosku, że i tak niczego się nie dowie. Relacja traci przestrzeń do budowania intymności.
Loren Soeiro przestrzega, że wywieranie presji zwykle przynosi odwrotny efekt. Osoba, która już ma trudność z otwarciem się, pod wpływem nacisków często zamyka się jeszcze bardziej.
Zamiast wymuszać rozmowę, warto tworzyć okazje do spokojnego spędzania czasu razem. Wspólny spacer, jazda samochodem czy wykonywanie jakiejś czynności obok siebie często sprzyjają rozmowie bardziej niż bezpośrednia konfrontacja twarzą w twarz. Nie oczekuj też, że partner od razu opowie o wszystkim. Dla wielu osób otwieranie się jest procesem, a nie jednorazową decyzją.
Psycholog zachęca również do refleksji osoby, które rozpoznają u siebie taki sposób reagowania. Wycofanie może na chwilę zmniejszyć dyskomfort związany z mówieniem o emocjach, ale nie rozwiązuje problemu. Co więcej, często odbiera szansę na otrzymanie wsparcia od najbliższej osoby. Zdaniem eksperta, nie trzeba zaczynać od długich rozmów.
„Nie musisz powiedzieć wszystkiego od razu. Wystarczy dać partnerowi znać, że trudno ci o tym mówić, ale chcesz spróbować. Nie zamykaj się też na pomoc, nawet jeśli jej przyjęcie wydaje się niekomfortowe” – radzi Soeiro.
To niewielki krok, który może znacząco zmniejszyć dystans między partnerami i pomóc odbudować poczucie bliskości.
Źródło: Loren Soeiro, „Why Men Pull Away When They're Struggling”, psychologytoday.com [dostęp: 26.06.2026]