fbpx

Ile kosztuje sukces?

Ile kosztuje sukces?
123rf.com

Czym jest sukces? To pojęcie nie jest jednoznacznie zdefiniowane. Sukces postrzegany jest jako zdobycie czy osiągniecie czegoś uznawanego przez danego człowieka za wartościowe, pożądane i cenne. Utożsamiany jest z prestiżem, sławą, pieniędzmi, bogactwem, skutkiem działania ocenianym pozytywnie. Czy zawsze towarzyszy mu syndrom „ toksycznego sukcesu”?
Trudno jednoznacznie określić, co oznacza sukces, ponieważ stan ten powiązany jest z systemem wartości człowieka, zarówno z indywidualnym, jak i ogólnospołecznym systemem. W analizie sukcesu uwzględnia się wiec wymiar subiektywny i wymiar obiektywny. Wymiar subiektywny polega na tym, że człowiek podejmując określone działania prowadzące do indywidualnego sukcesu, a po jego zrealizowaniu odczuwa zadowolenie i dumę – niezależnie, czy jego powodzenie jest dostrzegane przez środowisko, w którym żyje czy też nie. Wymiar obiektywny oznacza możliwość porównania osiągniętego sukcesu z sukcesem innych osób z jego otoczenia.

Prowadzone badania pozwalają wyróżnić następujące wymiary sukcesu życiowego Polaków:

  • wymiar materialny: wysokość dochodów, posiadany majątek, dom, samochód itp.,
  • wymiar stratyfikacyjny: poziom wykształcenia, rodzaj wykonywanej pracy, kariera zawodowa, prestiż społeczny,
  • wymiar emocjonalno – afiliacyjny: szczęśliwa rodzina, dobre relacje z ludźmi itp.,
  • wymiar samorealizacji; spełnienie marzeń, zrealizowanie ambicji, rozwój wewnętrzny itp.,
  • i wreszcie wymiar bezpieczeństwa; stabilizacja, poczucie bezpieczeństwa, „życie bez problemów”.

Sukces jest więc jakimiś osiągnięciem, faktem wyróżniającym człowieka spośród innych, jest wydarzeniem elitarnym.

Ale sukces może przynieść lecz również rozczarowanie, samotność, depresje i choroby. Sukces może być groźny, przybierać formę toksyczną, która zatruwa człowieka i jego społeczne środowisko. Za sukces płacimy często zbyt wysoką cenę. Objawy toksycznego sukcesu to często:

  • zaabsorbowanie własną osobą – zrodzona z nieuwagi ślepota na ważne sprawy w życiu własnym i u najważniejszych dla nas osób;
  • cynizm, brak zaufania, wrogość do innych ludzi i ich poglądów;
  • wzloty i upadki, oscylowanie między stanem nerwowej energii a depresyjnym wycofaniem;
  • izolacja psychiczna, stałe przebywanie myślami w pracy;
  • wyczerpanie, zaburzenie rytmu snu, syndrom wypalenia;
  • stosunek do czasu – wyznawanie podglądu że „czas to pieniądz”;
  • wyzyskiwanie związku; zaniedbywanie, nadużywanie relacji z najbliższymi;
  • zanik życia duchowego, poczucie pustki duchowej;
  • hamowana chęć władzy; duża potrzeba rządzenia, frustracja z powodu braku dostatecznej (subiektywnie) władzy i kontroli;
  • choroby jako skutek napięć; cały pakiet chorób współczesnej cywilizacji, będący skutkiem ubocznym toksycznego sukcesu.

Sukces jest wspaniały, ale jeżeli postrzegamy go jako sens życia i przekładamy na realizację kolejnych projektów, zdobywanie większych pieniędzy, władzy, tytułów, możemy – niechcący – zatruć się tak, że sukces przerodzi się w klęskę (i doprowadzi do utraty zdrowia, rozpadu rodziny, braku przyjaciół, samotności, nałogi).

Badacze zachęcają do dążenia do „słodkiego” sukcesu, który buduje się w równowadze między życiem osobistym a zawodowym. Sama równowaga nie zależy od miejsca, w którym pracujemy i nie oznacza równego podziału czasu na pracę i czas wolny. To przede wszystkim zwiększenie świadomości indywidualnej, samokontroli i odpowiedzialności. Ważne, aby umieć zachować rozsądek i granice, umieć „zarządzać życiem’, potrafić określić cenę naszego sukcesu.

Tekst jest streszczeniem wykładu prof. dr hab. Elżbiety Jędrych z Akademii Finansów i Biznesu Vistula w Warszawie, który odbędzie się podczas międzynarodowej konferencji „Chrześcijaństwo a ekonomia” 23 kwietnia 2015 r. w Krakowie.

  • Polecane
  • Popularne
  • Najnowsze
?>