Czasem wcale nie potrzebujesz kolejnej listy celów ani pięcioletniego planu rozpisanego w Excelu. Kiedy czujesz, że utknęłaś, bardziej pomocne może być wyobrażenie sobie, że przed tobą stoi nie jedna, a kilka zupełnie różnych dróg. Właśnie na tym opiera się ćwiczenie stworzone przez Billa Burnetta i Dave'a Evansa związanych ze Stanford Life Design Lab. Te trzy pytania pomogą ci zobaczyć przyszłość z zupełnie innej perspektywy.
Od dziecka przyzwyczajasz się do myślenia o przyszłości jak o prostej drodze. Najpierw szkoła, potem studia lub praca, rozwój zawodowy, związek, może rodzina. Podejmujesz jedną decyzję, a potem kolejną, zakładając, że gdzieś istnieje ta „właściwa” wersja twojego życia.
Bill Burnett i Dave Evans proponują inne podejście. W ramach rozwijanej na Stanfordzie koncepcji „Designing Your Life” powstał Odyssey Plan. To ćwiczenie genialne i skuteczne w swojej prostocie: polega na wyobrażeniu sobie kilku alternatywnych przyszłości. W materiałach Stanford Life Design Lab uczestnicy mają przygotować trzy możliwie różne scenariusze swojego życia na kolejne lata. Nie trzy warianty tej samej kariery, ale naprawdę odmienne drogi.
Po co? Kiedy jesteś przekonana, że istnieje tylko jeden dobry scenariusz, jego utrata może wydawać się katastrofą. Stworzenie alternatyw przypomina, że prawdopodobnie masz więcej możliwości, niż na co dzień dostrzegasz.
Burnett i Evans opowiedzieli o swojej metodzie w podcaście Mel Robbins, ekspertce od spraw rozwoju osobistego, której książki sprzedały się w ogromnych nakładach. Badacze, z myślą o słuchaczach, przedstawili swoją metodę w skrótowej formie. Podkreślili, że najważniejsze w wyborze życiowej drogi będzie zadanie sobie 3 poniższych pytań.
Pytanie pierwsze brzmi: Co stanie się z moim życiem, jeśli nie zmienię absolutnie niczego?
Wyobraź sobie siebie za pięć lat. Nadal wykonujesz tę samą pracę, mieszkasz w tym samym miejscu, podobnie spędzasz wolny czas. Jak wygląda twój zwykły dzień? Z kim jesteś? Jak się czujesz? Co w tym obrazie ci odpowiada, a czego zdecydowanie nie chciałabyś zabierać ze sobą w przyszłość?
Pytanie drugie brzmi: Co zrobiłabym, gdyby moje obecne życie w takim kształcie przestało być możliwe, ale nadal musiałabym się utrzymać?
Załóżmy więc, że dotychczasowa ścieżka zawodowa znika. Nie możesz po prostu znaleźć podobnej posady u konkurencji. Co robisz? Jakie inne umiejętności możesz wykorzystać? Co zawsze cię ciekawiło, choć nigdy nie traktowałaś tego jako realistycznej możliwości?
Pytanie trzecie, najbardziej kuszące, brzmi: Co robiłabym, gdyby pieniądze nie stanowiły problemu i gdybym wiedziała, że nikt mnie nie wyśmieje? I gdyby nikt nie powiedział: „Zwariowałaś”?
Dave Evans nazywa ostatni scenariusz „dziką kartą”. Nie chodzi o to, by następnego ranka rzucić pracę i realizować najbardziej fantazyjny pomysł. Zadanie ma przede wszystkim na chwilę uciszyć wewnętrznego krytyka.
Evans podaje też konkretny przykład: 54-letniej kobiety, która od dawna marzy o studiach medycznych, ale słyszy od znajomych, że w jej wieku taki pomysł jest szalony. Postępując zgodnie z powyższymi pytaniami, kobieta wcale nie musi od razu decydować, czy rzeczywiście pójdzie na medycynę. Najpierw ma sobie pozwolić wyobrazić, jak wyglądałoby życie, gdyby potraktowała to marzenie poważnie.
I być może właśnie to jest w tym ćwiczeniu najciekawsze? Nie chodzi o przepowiedzenie przyszłości ani znalezienie gotowej odpowiedzi na pytanie „co mam zrobić ze swoim życiem?”. Chodzi o dopuszczenie do głosu kilku różnych wersji siebie.
Stanfordzkie materiały zachęcają wręcz, żeby trzy scenariusze różniły się od siebie tak mocno, jak to możliwe. Jeden może być naturalną kontynuacją twojego obecnego życia, drugi tym, co zrobiłabyś, gdyby pierwsza droga nagle się zamknęła, a trzeci – wersją bez ograniczeń.
Nie musisz wybrać żadnej z nich. Ale niewykluczone, że kiedy zobaczysz wszystkie trzy obok siebie, zauważysz coś, czego wcześniej nie brałaś pod uwagę.
Artykuł napisany z wykorzystaniem: Cecil Knobner, Stanford professors share 3 questions to help you decide where to take your life next, upworthy.com [dostęp 29.09.2026]