Patrycja Klikowska - 6 sygnałów, że jesteś psychicznie wyczerpana. W ten sposób twoje ciało błaga o odpoczynek
00:00
Wydaje się, że to wiedza oczywista - przecież nasze ciało powinno natychmiast wiedzieć, kiedy mózg jest przeciążony. Okazuje się jednak, że niekoniecznie. Gdy długo jesteśmy obciążone psychicznie i ignorujemy sygnały z ciała, to przypomina ono o sobie w sposób, który nie zawsze umiemy odczytać. Jak więc zauważyć, że jesteś psychicznie przemęczona, zanim padniesz bez sił na kanapę?
Źle ułożone kubki w zmywarce, znowu nienapełniony pojemnik z filtrem do wody, chociaż tyle razy prosiłaś... Jeszcze niedawno nie zwracałaś uwagi na takie drobiazgi, a dziś wyprowadza cię z równowagi nawet głośny oddech małżonka na kanapie? To pierwszy sygnał przemęczenia.
Kiedy psychika jest przeciążona, próg tolerancji na stres znacznie się obniża. To, co wcześniej było niewielką niedogodnością, zaczyna wywoływać silne emocje. To dlatego, gdy jesteś wyczerpana psychicznie to nie masz już siły na regulowanie emocji dotyczących wszystkich sytuacji w życiu. Dlatego nawet drobne rzeczy będą cię irytować - bo twój organizm nie ma zasobów, by zareagować ze spokojem.
Nie oznacza to, że stałaś się złym człowiekiem, po prostu twój układ nerwowy przetwarza tyle bodźców, że nie ma już siły na kolejne.
Czytaj także: Twoje ciało bardzo odczuwa, że się stresujesz? Psycholożka: oto 6 zadań, które pomogą ci odzyskać równowagę
Czytasz ten sam akapit kilka razy i nie masz pojęcia co w nim zapisano. Wchodzisz do pokoju i zapominasz, co chciałaś w nim zrobić. Zawieszasz się wpół słowa i nie pamiętasz, co chciałaś powiedzieć.
Nasza zdolność do skupienia uwagi nie jest automatyczna. To proces, który wymaga zasobów. Funkcje poznawcze nie działają poprawnie, gdy jesteśmy przewlekle zmęczone. Mózg, który od dawna jest przeciążony stresem i nadmiarem bodźców, zaczyna oszczędzać energię. W efekcie pogarsza się pamięć, koncentracja i zdolność podejmowania decyzji.
Więc spokojnie - jeśli jadąc autem zapomniałaś, gdzie skręcić do własnego domu, to nie znak, że postradałaś zmysły - to tylko sygnał, że jesteś psychicznie przemęczona i potrzebujesz spokojnego wypoczynku.
Czytaj także: Jak ciało mówi ci, że podejmujesz złą decyzję?
Przespałaś osiem godzin, obejrzałaś serial, spędziłaś weekend w domu, a mimo to nadal czujesz się wyczerpana? Masz wyrzuty sumienia, że takie "wylegiwanie się" przez dwa dni nie wystarczyło? To jeden z częstszych sygnałów, że problem leży głębiej.
Psychika potrzebuje innego rodzaju regeneracji niż ciało. Potrzebuje zmiany sposobu myślenia, odciążenia, zmian w relacjach z ludźmi. Jeśli od dawna żyjesz pod presją, zwykłe leżenie na kanapie może nie wystarczyć, by odzyskać energię.
Niby miałaś codziennie wieczorem wytrzeć chociaż jeden blat. Niby wiesz, że jak nastawisz stoper, to zdjęcie prania zajmuje poniżej 7 minut. Ale i tak nie jesteś w stanie się za to zabrać. Odpisanie na wiadomość w konwersacji grupowej, umówienie wizyty u lekarza czy podlanie kwiatów z nawozem wydają się ogromnym wysiłkiem.
To nie znak, że jesteś leniwa albo źle zorganizowana. Po prostu jesteś przeciążona.
Przy zmęczeniu psychicznym nawet niewielkie obowiązki mogą sprawiać wrażenie przytłaczających. Im dłużej trwa taki stan, tym bardziej narasta poczucie winy i frustracji.
Czytaj także: Nie wiesz, skąd ten lęk, napięcie, samotność? To może być trauma, której nie pamiętasz. Jak ją rozpoznać, zanim zniszczy ci życie?
„Ten wyjazd do Barcelony powinien był mnie ucieszyć. No dalej, bądź wdzięczna” - dogryzasz sobie, gdy popijasz sangrię z przyjaciółką przy stoliku, ale w duchu marzysz, by leżeć już w hotelowym łóżku. Jeśli jesteś przemęczona, to rzeczy, które kiedyś sprawiały ci przyjemność, tracą swoją moc. Nie masz ochoty spotykać się z ludźmi, oglądać nowych filmów czy rozwijać swoich pasji.
Oto sygnał, że żyjesz w przewlekłym stresie i jesteś psychicznie przeciążona. Tak dużo energii poświęcasz na utrzymanie się na powierzchni, że nie masz już sił na nic innego.
Zmęczenie psychiczne nie zawsze oznacza większą senność. Wiele osób doświadcza problemów z zasypianiem, wybudzania się w nocy lub natłoku myśli tuż przed snem. Jeśli nie możesz zasnąć w nocy, a potem nie możesz dobudzić się rano - to sygnał, że jesteś przeciążona.
Sen to papierek lakmusowy naszego samopoczucia. Koszmary, poczucie niewyspania, ciągła senność - jeśli to wszystko pojawia się w twojej codzienności, to znak, że mózg ciągle pozostaje w stanie podwyższonej aktywności.
Pamiętaj: Artykuł psychologiczny to tylko wskazówka. Jeśli czujesz, że twoje problemy cię przerastają i potrzebujesz wsparcia, skontaktuj się z profesjonalistami. Oto numery telefonu do sprawdzonych miejsc:
- 116 123 – darmowy całodobowy anonimowy Telefon Zaufania dla osób dorosłych w kryzysie emocjonalnym, pod którym dyżurują psychologowie służący wsparciem. Możesz zadzwonić z każdą sprawą.
- 22 668 70 00 – telefon kryzysowy antyprzemocowego Stowarzyszenia „Niebieska Linia”. To telefon dla osób, które doświadczają przemocy, także w związku.
- 800 702 222 – centrum wsparcia dla osób dorosłych w kryzysie psychicznym. Bezpłatny, całodobowy telefon zaufania, pod którym otrzymasz doraźne wsparcie. Ponadto w wybrane dni dyżurują: psychiatra, prawnik, pracownik socjalny, terapeuta uzależnień, asystent zdrowienia oraz seksuolog.