Wielkimi krokami zbliża się jedna z najgłośniejszych premier Teatru Telewizji ostatnich lat. „Prałat” w reżyserii Marcina Libera to odważna, niejednoznaczna opowieść inspirowana postacią księdza Henryka Jankowskiego. W centrum uwagi znalazł się także Dawid Ogrodnik, który w spektaklu wciela się w aż dwanaście ról i nie wypowiada ani jednego słowa.
Teatr Telewizji Polskiej zapowiada jedną z najważniejszych i zarazem najbardziej komentowanych premier tego sezonu. Spektakl „Prałat” w reżyserii Marcina Libera podejmuje temat postaci księdza Henryka Jankowskiego. Twórcy nie opowiadają jednak jego historii w tradycyjny, biograficzny sposób, tylko pokazuje ją w bardziej symbolicznej i nieoczywistej formie.
Choć tytuł sugeruje historię jednej osoby, spektakl nie opowiada jej wprost. Pokazuje szerszy kontekst i porusza temat pamięci, odpowiedzialności oraz tego, jak mówić o trudnych sprawach. Jak podkreśla odtwórca głównej roli, Juliusz Chrząstowski, konstrukcja spektaklu celowo odwraca perspektywę. – Jeśli mówimy, że to spektakl o księdzu Jankowskim i że jest on głównym bohaterem, to mam wrażenie, że fałszujemy temat. Postać Jankowskiego nie zasługuje na to, by być tytułowym bohaterem sztuki, bo jest antybohaterem – mówi aktor.
W centrum dramaturgii znajduje się postać diabła Roberta. To on staje się siłą napędową wydarzeń, próbując powstrzymać realizację spektaklu. Ten zabieg pozwala twórcom opowiedzieć historię w sposób bardziej metaforyczny i wielowymiarowy. Marcin Liber zaznacza przy tym, że nie jest to opowieść jednoznaczna. – To nie jest spektakl antyklerykalny (...). To jest ważne przedstawienie o grzechach, które popełniają ludzie. Ludzie tworzą Kościół” – przypomina reżyser.
Postać Henryka Jankowskiego od lat pozostaje obecna w debacie publicznej, zarówno w kontekście jego roli jako kapelana „Solidarności”, jak i późniejszych kontrowersji. Twórcy „Prałata” podejmują ten temat, unikając jednak prostych ocen czy rekonstrukcji faktów. – Naszym największym dylematem było to, jak opowiedzieć historię ofiar, nie skupiając się na sprawcy – zaznacza Liber.
Jednym z najbardziej intrygujących elementów spektaklu jest udział Dawida Ogrodnika. Aktor wciela się w aż dwanaście różnych postaci. Co ciekawe, w całym spektaklu nie wypowiada ani jednego słowa. Wśród nich pojawiają się zarówno figury historyczne, jak i współczesne ikony kultury popularnej, od Nerona po Michała Wiśniewskiego czy Osamę bin Ladena. Aktor przyznaje, że udział w projekcie był dla niego przede wszystkim doświadczeniem twórczym. – Ucieszyłem się, że mogę być tego świadkiem, a jednocześnie trochę poczuć się narzędziem w jego rękach – mówi o współpracy z reżyserem.
Jak dodaje, praca nad tym spektaklem była wyjątkowo intensywna. – W tak krótkim czasie – w ciągu jednego dnia zdjęciowego – trzeba było się sprężać, żeby w miarę sensownie oddać tyle postaci – wspomina. – Wcielenie się w postać Michała Wiśniewskiego przyniosło mi dużo radości, gdyż Michał zgodził się na pożyczenie oryginalnego stroju z jego występu na Eurowizji, za co chcę mu z tego miejsca serdecznie podziękować – podkreśla aktor.
„Prałat” to pierwsza w pełni oryginalna realizacja duetu Liber–Kmiecik dla Teatru Telewizji. W obsadzie obok Chrząstowskiego i Ogrodnika znaleźli się także m.in.: Andrzej Kłak, Rafał Dziwisz, Helena Urbańska, Magdalena Maścianica i Agnieszka Kwietniewska.
Sam reżyser podkreślał znaczenie pracy zespołowej i aktorskiego wyzwania, jakie niesie forma spektaklu. – To nie jest łatwe, by bardzo szybko wcielić się w tak wiele różnych osób i to bez słów. Trzeba na bieżąco reagować na wszystkie zmiany – wyznał.
Premiera spektaklu „Prałat” odbędzie się w poniedziałek 13 kwietnia o godz. 20:30 w TVP1 („Teatr Telewizji”). Po emisji widzowie będą mogli obejrzeć rozmowę z twórcami w programie „Postscriptum”, dostępnym również na platformie TVP VOD.