Masz w swoim życiu kogoś, kto nieustannie narzeka i widzi wszystko w czarnych barwach? Ekspertki podpowiadają, co naprawdę działa – i jak postawić granicę, żeby samej nie skończyć w dołku.
„Popatrz na to z dobrej strony" to jeden z największych błędów, jakie możesz popełnić
Kiedy ktoś nieustannie skupia się na tym, co złe, odruch podpowiadający, by wskazać jasne strony sytuacji, wydaje się naturalny i życzliwy. Tyle że – jak podkreślają terapeuci – zazwyczaj przynosi odwrotny skutek. Kliniczna pracowniczka socjalna Zoe Wyatt-Potage, zajmująca się traumą i odpornością psychiczną, ostrzega, że takie podejście może wywoływać wstyd za całkowicie normalne emocje: smutek, złość, strach czy frustrację.
Technika odbicia emocji – prosty sposób, żeby ktoś poczuł się wysłuchany
Jedną z najskuteczniejszych strategii, jaką polecają specjalistki i specjaliści, jest tzw. odzwierciedlanie – technika wywodząca się z psychoterapii. Polega na tym, by zamiast odnosić się do faktów z czyjejś opowieści, skupić się na emocjach, które za nią stoją.
– Czasem osoba, która jest negatywna, po prostu potrzebuje poczuć, że ktoś jej słucha – tłumaczy terapeutka Tina Gilbertson, autorka książki „Constructive Wallowing". Proponuje mówić wprost: „Słyszę, że czujesz się bardzo zaniepokojona" lub cokolwiek, co odpowiada emocjom rozmówczyni. Gilbertson zaznacza, że chroniczny pesymizm jest często procesem nieświadomym – wyniesionym z domu lub sposobem mózgu na szukanie przyczyn złego samopoczucia.
– Możesz pokazać ludziom lustro – mówi. – To naprawdę potrafi zakłócić nieświadomy mechanizm.
Jeśli jednak rozmówczyni czuje się niezrozumiana, warto sięgnąć po otwarte pytania – takie jak: „Co sprawia, że tak myślisz?". Johnson dodaje, że pomocne bywają też neutralne dźwięki wyrażające zainteresowanie. – „Hmm" to świetna odpowiedź – przyznaje.
Emocje są zaraźliwe – jak się chronić przed cudzym pesymizmem
Neuropsychologia nie pozostawia złudzeń: nastroje są zaraźliwe. Psycholożka Ashley Alderette wyjaśnia, że neurony lustrzane sprawiają, że mimowolnie przejmujemy mimikę, ton głosu i postawę ciała osób, z którymi rozmawiamy – a za tym podąża nastrój. Świadomość tego procesu już trochę pomaga. Kiedy czujesz, że się „zarażasz" – weź głęboki oddech i wróć do własnego centrum.
Gilbertson przyznaje, że sama jako terapeutka musiała nauczyć się słuchać osób w głębokim bólu bez brania na siebie ich ciężaru. – Mam dla nich współczucie, ale nie noszę ich bólu, bo wiem, że same mogą go udźwignąć – mówi.
Ogranicz czas spędzany z osobą, która stale cię przytłacza – to nie jest egoizm, tylko higiena psychiczna.
Co zrobić, jeśli to ty jesteś pesymistką?
Jeśli zauważasz, że sama wpadasz w negatywne myślenie, terapeutki wskazują na kilka sprawdzonych metod. Po pierwsze – podstawy: regularny sen, ruch i jedzenie śniadania mają udokumentowany wpływ na elastyczność psychiczną. Po drugie – bliskość z innymi: nawet wspólny spacer z kimś spokojnym i życzliwym może regulować nasz nastrój, bo emocje działają w obie strony. Po trzecie – wdzięczność. Codzienne zapisywanie kilku rzeczy, za które jesteśmy wdzięczne, dosłownie przebudowuje sposób, w jaki mózg skanuje rzeczywistość.
– Zaczynasz na nowo uczyć mózg dostrzegania tego, co prawdziwe, ale pozytywne – mówi Johnson.
Źródło:
Maggie Penman, „How to deal with chronically negative people", washingtonpost.com [dostęp: 04.04.2025]