fbpx

Terapia Gestalt

terapia gestalt
123rf.com

Choć Frederick Salomon Perls, twórca terapii Gestalt, nie jest tak powszechnie znany jak Freud, trudno dziś spotkać terapeutę, który nie czerpałby z jego dorobku
Fritz Perls to bez wątpienia jeden z największych psychoterapeutów na świecie. Wychowywany przez autokratycznego, surowego ojca i matkę, która miała w stosunku do niego bardzo wysokie aspiracje, żył w rozdarciu między dwoma przekonaniami: „jestem kawałkiem gówna” i „muszę być wielki i wspaniały”. To dawało mu napęd, prowadziło do buntu i pozwalało rozumieć cierpienie innych. Terapia Gestalt wyrosła z osobowości Perlsa, jego rozległej wiedzy, zainteresowań i pasji oraz buntu wobec psychoanalizy. Perls odrzuca analizy teoretyczne i interpretacje, uznaje je za bezwartościowe w terapii. Jego zdaniem terapia nie polega na odkopywaniu przeszłości, ale na doświadczaniu życia w teraźniejszości. Zamiast stawiać pytania: „dlaczego?”, „skąd?”, „po co?”, Perls pyta: „co się dzieje?”, „jak jest?”. Ważne jest to, co jest tu i teraz. Zarówno wybieganie myślami w przeszłość, jak i w przyszłość oddala od autentycznego życia. Choć Perls bez wątpienia rozumiał wpływ dzieciństwa na to, kim jesteśmy, wraz z egzystencjalistami czynił nas w pełni odpowiedzialnymi za nasze życie. Sartre powiedział: „Nie to jest ważne, co ze mną zrobiono, lecz to, co ja sam zrobiłem z tym, co ze mną zrobiono”. Perl utrzymuje to w mocy, uznając pełną odpowiedzialność człowieka za dokonywane wybory. Nie może zdjąć jej z nas ani trudna przeszłość, ani okoliczności zewnętrzne.

Co się dzieje w grupie Gestalt?

Techniki terapii Gestalt są czasem wykorzystywane w terapii indywidualnej i małżeńskiej, ale jej podstawową formą jest terapia grupowa. A właściwie praca indywidualna z klientem na tle grupy. Proces terapii ukierunkowany jest na zaktywizowanie autentycznych emocji, myśli i doznań klienta, dotarcie do jego prawdziwego „ja”. W grupie Gestalt istnieją zasady:

1. Tu i teraz

Nawet gdy klient pracuje nad problemem z przeszłości, relacjonuje w czasie teraźniejszym zdarzenia, które podsuwa mu pamięć. Również gdy mówi o przyszłości, opowiada w czasie teraźniejszym o tym, co widzi oczyma wyobraźni. To utrzymuje go bliżej jego emocji.

2. Relacja ja−ty

Każdy kontakt w grupie terapeutycznej jest relacją ja−ty. Gdy klient mówi o innym członku grupy per on, np.: „Janek jest agresywny”, terapeuta może powiedzieć: „Plotkujesz. Powiedz to Jankowi”. Gdy praca dotyczy kogoś nieobecnego, np. ojca, terapeuta proponuje rodzaj psychodramy, w której klient mówi bezpośrednio do ojca, którego symbolizuje puste krzesło.

3. Język „ja”, a nie język „to”

„Ręce mi się trzęsą”. „Dusi mnie w gardle”. Terapeuta proponuje, by klient wziął odpowiedzialność za to, co się z nim dzieje: „Ja trzęsę swoimi rękami”. „Ja się duszę”. Następny etap: „Ja siebie sam duszę”. Gdy klient mówi: „Nie mogę tego zrobić”, terapeuta proponuje zmianę na: „Ja nie chcę” albo „Ja nie decyduję się tego robić”, by klient wziął odpowiedzialność za swoje wybory.

4. Kontinuum świadomości

Polega na koncentrowaniu się na pytaniu: „jak?” i „co się dzieje?”. „Jestem świadoma, że czuję niepokój”. „W jaki sposób czujesz ten niepokój?”. „Mam sucho w ustach, drżę”. „Czy jesteś świadoma, co robi twoja noga?”. „Tak, teraz jestem świadoma, że moja noga podskakuje”. I tak dalej.

5. Pytanie to ukryte twierdzenie

Pytania często skrywają opinie lub interpretacje i pozwalają nie brać za nie odpowiedzialności. „Czy Janek nie jest za bardzo agresywny?”. „Zamień to na stwierdzenie: Janek jest za bardzo agresywny. Pasuje ci?”. „Tak”. „To powiedz to Jankowi”.

6. Wszystko ma znaczenie

Każdy temat lub problem może być przedmiotem pracy. Terapeuci Gestalt zachęcają również do pracy bez sformułowania problemu. Istota takiej pracy polega na podążaniu za „tu i teraz” klienta, przez co rozumie się wszelkie przejawy jego zachowania: pozycję ciała, siłę głosu, gestykulację, oddech, pocenie się itp.

  • Polecane
  • Popularne
  • Najnowsze