92-letnia Kim Novak z honorowym Złotym Lwem na festiwalu w Wenecji. „Bycie docenioną w tym momencie życia to spełnienie marzeń”

Organizatorzy weneckiego festiwalu zdecydowali, że w tym roku honorowy Złoty Lew za całokształt osiągnięć powędruje do legendy kina Kim Novak. Decyzja została podjęta na podstawie rekomendacji Alberto Barbery, dyrektora artystycznego imprezy, który nazwał aktorkę „wyemancypowaną gwiazdą i buntowniczką Hollywood”.

– Jestem głęboko wzruszona otrzymaniem prestiżowego Złotego Lwa na tak szanowanym festiwalu. Bycie docenioną za całokształt twórczości w tym momencie życia jest spełnieniem moich marzeń. Na zawsze zapamiętam każdą chwilę spędzoną w Wenecji. Wypełnia to moje serce radością – tak skomentowała to wyróżnienie 92-letnia aktorka.

Swoją nagrodę na Lido aktorka odebrała w poniedziałek 1 września. Tym samym po raz pierwszy od sześciu dekad ikona kina znalazła się w centrum uwagi. Laudację na cześć aktorki wygłosił natomiast reżyser Guillermo del Toro. – Jest zdolna do pokazania kruchości, siły i tajemniczości. Wygląda ujmująco, dynamicznie, mitycznie i fenomenalnie, a przy wszystkich tych wspaniałych, porywających rolach, zawsze miała w sobie odrobinę ciepła, odrobinę żalu i odrobinę tajemnicy – powiedział. – Przede wszystkim chciałbym podziękować bogom tam na górze. Nie jednemu z osobna. Po prostu wszystkim. To wielki dar, że czekali do końca mojego życia, żeby mi to dać – powiedziała Novak.

– Chcę podziękować też mojemu tacie za to, że był moim moralnym kompasem. I mojej mamie. Byłam bardzo nieśmiała, a ona kazała mi patrzeć w lustro i mówić: „Jesteś kapitanem własnego statku!”. Myślę, że wszyscy powinniśmy to sobie mówić. Musimy też sprawić, aby nasz głos został usłyszany – dodała.

Przy okazji na festiwalu odbyła się również premiera poświęconego aktorce dokumentu „Kim Novak’s Vertigo” („Zawrót głowy Kim Novak” – tytuł pochodzi od jednego z jej najważniejszych filmów) w reżyserii i według scenariusza Alexandre’a O. Philippe’a, który z bliska przygląda się karierze Novak, a także jej decyzji o opuszczeniu Hollywood. – Kim nauczyła mnie, co znaczy – i ile to kosztuje – pozostać wiernym sobie i odzyskać własną historię, gdy świat upiera się, żeby opowiedzieć ją za ciebie – powiedział twórca.

Kim Novak nie jest jednak jedyną tegoroczną laureatką Złotego Lwa za całokształt twórczości. Honorowe wyróżnienie otrzyma również jeden z najważniejszych europejskich filmowców – niemiecki reżyser Werner Herzog („Spotkania na krańcach świata”, „Grizzly Man”, „Zagadka Kaspara Hausera”). Przewodniczącym jury konkursu głównego został Alexander Payne, amerykański twórca oscarowych filmów „Wybory”, „Bezdroża”, „Spadkobiercy”, „Nebraska” czy „Przesilenie zimowe”.

82. Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Wenecji potrwa do 6 września.

Kim Novak: „dziewczyna z nazwiskiem Polaczka”, która stała się legendą Hollywood

Kim Novak urodziła się 13 lutego 1933 roku. Zanim jednak została aktorką, pracowała jako sprzedawczyni w sklepie, modelka i statystka. W końcu, mając 21 lat, wyjechała za sławą do Los Angeles, gdzie udało jej się dostać małą rólkę we „Francuskiej linii” (1954). Prawdziwy początek jej kariery miał jednak miejsce dopiero, gdy wpadła w oko szefowi studia Columbia, który dostrzegł w niej potencjał, szukając aktorki będącej w stanie rywalizować o względy męskiej publiczności z Marilyn Monroe. I tak, po kilku lekcjach aktorstwa, Kim podpisała długoterminowy kontrakt, a następnie zagrała w komedii „Niefortunny rozwód” (1954), która przyniosła jej Złoty Glob dla najbardziej obiecującej młodej aktorki. Przełomem okazała się jednak rola w filmie „Piknik” (1955), który stał się przebojem kasowym, otrzymał dwa Oscary i uczynił ją jedną z największych gwiazd Hollywood.

Czytaj także: Oscary to pole bitwy, na którym jak w soczewce widać historię Hollywood. Jak wyglądały oscarowe wojny na przestrzeni lat?

Następne filmy z udziałem Novak również cieszyły się powodzeniem, jednak największymi hitami okazały się muzyczna komedia „Kumpel Joey” (1957), czyli niedoceniony przez krytykę przebój kasowy z Frankiem Sinatrą, oraz arcydzieło Alberta Hitchcocka „Zawrót głowy” (1958), który przyniósł aktorce największą sławę. Co ciekawe, Kim przyjęła tę rolę w zastępstwie za ciężarną Verę Miles. I chociaż w dniu premiery film spotkał się z umiarkowanym entuzjazmem ze strony widzów i krytyków, po latach został doceniony, a postacie, które Novak stworzyła w filmie, stały się jej opus magnum.

Czytaj także: 5 najbardziej kultowych filmów Alfreda Hitchcocka

Jak się jednak okazało, były to ostatnie ważne tytuły w jej karierze. Pojawienie się nowej generacji aktorów na początku lat 60. spowodowało bowiem spadek zainteresowania klasycznymi pięknościami w typie Novak. Aktorka zaczęła więc dostawać coraz słabsze propozycje, grała coraz mniej i to w co najwyżej średnich produkcjach, aż w końcu zdecydowała się całkowicie wycofać z występowania na ekranie, aby zająć się końmi i malarstwem na farmie w Oregonie. Jej filmografię zamyka więc thriller „Wychodząc z mroku” z 1991 roku. Ciekawostka: w filmowej biografii aktorki zatytułowanej „Scandalous!”, która jest obecnie w przygotowaniu, w roli Kim Novak zobaczymy Sydney Sweeney, jedną z najpopularniejszych aktorek młodego pokolenia.

– Nieświadomie stając się legendą ekranu, Kim Novak była jedną z najbardziej ukochanych ikon Hollywood: od pomyślnego debiutu w połowie lat 50. po przedwczesną ucieczkę z pozłacanej klatki Los Angeles – przypomniał Barbera. Zwrócił przy tym uwagę, że Novak nigdy nie przejmowała się krytyką wielkich wytwórni, w przemyślany sposób dobierała role oraz osoby, które wpuszczała do swojego życia, a także zawsze walczyła o siebie.

I tu kolejna ciekawostka: Kim Novak naprawdę nazywa się Marilyn Pauline Novak. Szef studia Columbia namawiał ją jednak do przyjęcia pseudonimu, aby nie kojarzyła się z będącą wówczas u szczytu popularności Marilyn Monroe. – Nikt nie będzie chciał oglądać dziewczyny z nazwiskiem Polaczka* – stwierdził i zasugerował jej nazwisko „Kit Marlowe”. Aktorka, której rodzice byli Amerykanami czeskiego pochodzenia, nie chciała jednak zmiany swoich personaliów. Ostatecznie zgodziła się na „Kim Novak” i zmianę koloru włosów na platynowy blond, który z czasem stał się jej znakiem rozpoznawczym.

Czytaj także: Marilyn Monroe – krucha piękność czy cyniczna bywalczyni hollywoodzkich imprez?

– Jako pierwsza kobieta w Hollywood założyła własną firmę produkcyjną i strajkowała, aby wynegocjować wynagrodzenie równe jej kolegom z planu. Dzięki wyjątkowej urodzie, umiejętności ucieleśnienia postaci naiwnych, dyskretnych, zmysłowych i udręczonych oraz uwodzicielskiemu, choć czasami smutnemu spojrzeniu została doceniona przez najważniejszych amerykańskich reżyserów: od Billy’ego Wildera („Pocałuj mnie, głuptasie”), przez Ottona Premingera („Złotoręki”), Roberta Aldricha („Legenda Lylah Clare”), George’a Sydneya („Ostatnie akordy”, „Jeanne Eagels”, „Kumpel Joey”), po Richarda Quine’a, z którym stworzyła niezapomniane komedie romantyczne („Fałszywy krok”, „Czarna magia na Manhattanie”, „Obcy, gdy się spotykają”, „Urocza gospodyni”) – wyliczał szef festiwalu.

*dosł. „Polack name” – „Polack” jest obraźliwym określeniem używanym w stosunku do Polaków bądź osób polskiego pochodzenia